Zwolnienie z VAT – dla kogo?

Osoba prowadząca działalność gospodarczą może zostać zwolniona z podatku VAT podmiotowo lub przedmiotowo. W jakich sytuacjach można skorzystać ze zwolnienia i jakie warunki należy wówczas spełnić?

Podatek VAT – podstawowe informacje

VAT (Value Added Tax) to podatek od towarów i usług, którego stawka zależy od rodzaju towaru lub usługi. W Polsce może to być 23%, 8%, 5% lub 0% - wartość ta doliczana jest do wartości netto każdego sprzedanego towaru lub usługi. VAT-em opodatkowane są:

  • sprzedaż towarów i usług w Polsce;
  • eksport oraz import towarów;
  • wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów i wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Podatnik VAT czynny i zwolniony

Podatnicy VAT dzielą się na dwie grupy. Pierwsza z nich to podatnicy VAT czynni, czyli przedsiębiorcy płacący podatek. Do ich obowiązków należy m.in. składanie JPK_VAT, prowadzenie ewidencji sprzedaży i zakupów VAT oraz wystawianie faktur VAT. Biała lista prowadzona przez szefa Krajowej Administracji Skarbowej zawiera wykaz wszystkich podmiotów zarejestrowanych jako podatnicy VAT. Drugą grupę stanowią podatnicy VAT zwolnieni, a więc przedsiębiorcy korzystający ze zwolnienia podmiotowego lub przedmiotowego. W przypadku zwolnienia z VAT nie ma obowiązku rejestracji do VAT, składania deklaracji ani płacenia podatku. Podatnicy zwolnieni prowadzą ewidencję uproszczoną i wystawiają faktury na żądanie nabywcy ze stawką „zw” (zwolniony).

Zwolnienie podmiotowe z VAT

Ze zwolnienia podmiotowego z VAT może skorzystać przedsiębiorca, którego przychody nie przekroczyły w poprzednim roku limitu 200 tysięcy złotych. W limicie sprzedaży nie uwzględnia się jednak kwoty podatku, a także:

  • wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów oraz sprzedaży wysyłkowej z terytorium kraju i na terytorium kraju;
  • sprzedaży towarów i usług zwolnionych przedmiotowo z VAT (poza transakcjami dotyczącymi nieruchomości);
  • sprzedaży towarów zaliczanych do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych, które podlegają amortyzacji.

Zwolnienie przedmiotowe z VAT

Niezależnie od obrotów można skorzystać również ze zwolnienia przedmiotowego z VAT, obowiązującego ze względu na rodzaj prowadzonej działalności. Dotyczy to przedsiębiorców, którzy sprzedają towary bądź realizują usługi wymienione w art. 43 ust. 1 ustawy VAT. Zwolnienie przysługuje m.in. w przypadku:

  • usług w zakresie opieki medycznej, mających służyć profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu oraz poprawie zdrowia;
  • usług finansowych, m.in. zarządzania funduszami inwestycyjnymi, udzielania pożyczek i kredytów, których przedmiot stanowią instrumenty finansowe;
  • usług ubezpieczeniowych w obszarze udzielania zabezpieczeń transakcji, np. gwarancji lub poręczeń;
  • usług edukacyjnych związanych z nauczaniem języków obcych lub nauczaniem na poziomie przedszkolnym, podstawowym, ponadpodstawowym i wyższym.