Czym jest urlop ojcowski?

Urlop ojcowski to dni wolne udzielane pracownikowi-ojcu w celu sprawowania opieki nad dzieckiem – a prawo do jego wykorzystania jest niezależne od uprawnień matki. Sprawdź, co powinien o nim wiedzieć każdy mężczyzna wychowujący dziecko.

Co to jest urlop ojcowski?

Urlop ojcowski to dni wolne, które przysługują pracownikowi będącemu ojcem biologicznym lub adopcyjnym w związku z urodzeniem się bądź przysposobieniem dziecka. Jest to urlop w pełni płatny, co oznacza, że za czas jego trwania zatrudniony otrzymuje 100% przeciętnego wynagrodzenia z ostatnich 12 miesięcy. Zasady jego przyznawania reguluje Kodeks pracy.

Kiedy można skorzystać z urlopu ojcowskiego?

Pracownik będący ojcem może udać się na urlop:

  • do momentu ukończenia przez dziecko 12. miesiąca życia;
  • do momentu, w którym upłynie 12 miesięcy od chwili uprawomocnienia się decyzji o przysposobieniu.

Co więcej, ma on prawo do dni wolnych nawet jeśli rozpoczął pracę dopiero po narodzinach dziecka.

Wymiar urlopu ojcowskiego

Urlop ojcowski przysługuje w wymiarze do 14 dni kalendarzowych włącznie z sobotą i niedzielą (10 dni roboczych). Może on zostać wykorzystany jednorazowo lub w maksymalnie dwóch częściach, a żadna z nich nie może być krótsza niż tydzień – zatrudniony sam decyduje, czy chce wykorzystać dni wolne jednorazowo, czy podzielić go na pół. Na czas trwania urlopu wypoczynkowego nie wpływa natomiast liczba urodzonych dzieci – w przypadku bliźniaków lub większej liczby dzieci nie ma zatem możliwości jego proporcjonalnego wydłużenia. Co więcej, jeśli na wniosek pracownika urlop zostanie skrócony, nie można odebrać niewykorzystanych dni w późniejszym terminie.

Prawo do urlopu ojcowskiego a uprawnienia matki

Urlop ojcowski to wyłączne, samodzielne prawo ojca, co oznacza, że jest on całkowicie niezależny od uprawnień matki dziecka. Pracownik-ojciec nie może zatem zrzec się dni wolnych względem matki – może natomiast korzystać z nich w tym samym czasie, w którym matka korzysta z urlopu macierzyńskiego. Co więcej, urlop ojcowski przysługuje nawet wówczas, gdy matka dziecka nie pracuje i nie ma prawa do urlopu z tytułu urodzenia dziecka.

Urlop ojcowski a ochrona zatrudnionego

Pracodawca udziela urlopu ojcowskiego na wniosek pracownika złożony w formie elektronicznej lub papierowej najpóźniej 7 dni przed rozpoczęciem dni wolnych. Przebywając na urlopie ojcowskim, zatrudniony podlega takiej samej ochronie jak kobieta w ciąży lub matka na urlopie macierzyńskim. Od chwili złożenia wniosku do dnia zakończenia urlopu zatrudniający nie może zatem:

  • rozwiązać umowy z pracownikiem-ojcem;
  • prowadzić przygotowań do wypowiedzenia lub rozwiązania umowy bez wypowiedzenia.

Po zakończeniu urlopu ojcowskiego pracodawca musi ponadto dopuścić pracownika do pracy na zajmowanym dotychczas stanowisku, a jeśli nie jest to możliwe – na stanowisku równorzędnym, na nie mniej korzystnych warunkach od tych obowiązujących przed rozpoczęciem urlopu.